Greek crime fiction in two times: from Yannis Maris to Petros Markaris
DOI:
https://doi.org/10.21501/23461780.5310Keywords:
Athens, Cold War, Recent History, Crime Fiction, New World Order, Petros Markaris, Democratic Transition, Yannis Maris.Abstract
Greek crime fiction takes shape during the Cold War with Yannis Maris’ first tale Murder in Athens (1953), and it lives its golden age until the mid-1970’s, when the cultural change that goes hand in hand with the transition to democracy causes a major rift with the recent past. As a result Maris seems to sink into oblivion, and the Greek variant of crime fiction would come to a standstill which would only end after the fall of the Berlin Wall, with Petros Markaris’ The Late-night News (1995). The present study tries to provide in a non-exhaustive way some historical and cultural explanatory clues about the Greek crime fiction twists and turns from Maris’ decline until Markaris’ debut, and also attempts to identify general changes and continuities between their respective first work.
Downloads
References
Αθανασίου, Μ. (2023, 22 de octubre de 2023). Αστυνομικό μυθιστόρημα: οι Έλληνες συγγραφείς ξανά εν δράσει [Azanasíu. La novela policíaca: los escritores griegos vuelven a la acción]. Η Καθημερινή. https://www.kathimerini.gr/culture/562684627/astynomiko-mythistorimaoi-ellines-syggrafeis-xana-en-drasei/
Αντωνιάδης, Γ. (2025, 27 de octubre de 2025). Ο Πέτρος Μάρκαρης στο μυθιστόρημα «Η απάτη είναι το μέλλον» ασχολείται με το καυτό ζήτημα της επιστροφής των μαρμάρων του Παρθενώνα [Antoniadis. En la novela “El fraude es el futuro,” Petros Márkaris trata del asunto candente de la devolución de los mármoles del Partenón]. Culture Now. https://www.culturenow.gr/o-petros-markaris-sto-mythistorima-hapati-einai-to-mellon-asxoleitai-me-to-kayto-zitima-tis-epistrofis-tonmarmaron-toy-parthenona/
Αποστολίδης, Α. (1995). Το χαμένο παιχνίδι [Apostolidis. La partida perdida]. Αθήνα: Άγρα.
Αποστολίδης, Α. (2009). Τα πολλά πρόσωπα του αστυνομικού μυθιστορήματος: Δοκίμια για την ιστορία και τις σύγχρονες τάσεις του [Apostolidis. Los múltiples rostros de la novela policíaca: ensayos sobre su historia y tendencias actuales]. Αθήνα: Άγρα.
Αποστολίδης, Α. (2010). Δυο-τρία πράγματα για το αστυνομικό μυθιστόρημα [Apostolidis. Un par de cosas sobre la novela policíaca]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 6-7.
Αποστολίδης, Α. (2012). Ο κόσμος του Γιάννη Μαρή [Apostolidis. El mundo de Yanis Marís]. Αθήνα: Άγρα.
Αποστολίδης, Α. (2013). Εισαγωγή. Τα χέρια της Αφροδίτης το 1963 [Apostolidis. Introducción. Los brazos de Venus en 1963]. En Γ. Μαρής. Τα χέρια της Αφροδίτης [Marís. Los brazos de Venus] (pp. 9-16). Αθήνα: Άγρα.
Αποστολίδης, Α. (2023). Εισαγωγή. Η Μύκονος του Γιάννη Μαρή [Apostolidis. Introducción. La Mýkonos de Yanis Marís]. En Γ. Μαρής. Διακοπές στη Μύκονο [Marís. Vacaciones en Mýkonos] (pp. 9-21). Αθήνα: Άγρα.
Βατόπουλος, Ν. (2016). Η Αθήνα του Γιάννη Μαρή. [Vatópulos. La Atenas de Yanis Marís]. En Κ. Καλφώπουλος (Ed.), 18 κείμενα για τον Γιάννη Μαρή. Ο άνθρωπος, το έργο, η εποχή [Kalfópulos. 18 escritos sobre Yanis Marís. La persona, la obra, la época] (pp. 93-101). Αθήνα: Πατάκη.
Cañero Serrano, J. (2002). Del culturalismo a SELICUP: Breve introducción a la teoría cultural. Garoza: revista de la Sociedad Española de Estudios Literarios de Cultura Popular, 2, 89-108. https://ebuah.uah.es/dspace/bitstream/handle/10017/60965/culturalismo_canero_GAROZA_2002.pdf?sequence=3&isAllowed=y
Δανέλλη, Τ. (2010). Ελληνική αστυνομική λογοτεχνία: παρόν και μέλλον [Daneli. Novela policíaca griega: presente y futuro]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 11.
Δόμαλης, Π. (2022, 10 de marzo de 2022). Πέτρος Μάρκαρης: Περνάμε από τον σχετικισμό στην πραγματικότητα [Dómalis. Petros Márkaris: pasamos del relativismo a la realidad]. Athens Voice, 18. https://www.athensvoice.gr/politismos/vivlio/749052/petros-markaris-pernameapo-ton-shetikismo-stin-pragmatikotita/
During, S. (2005). Cultural Studies: a Critical Introduction [Estudios culturales: una introducción crítica]. London-New York: Routledge.
Estévez Saá, J. M. (2001). Los estudios literarios de cultura popular: una forma de (re)escribir nuestra historia común. Garoza: revista Revista de la Sociedad Española de Estudios Literarios de Cultura Popular, 1, 89-106.
Fernández Clemente, E. (1995). Ulises en el siglo XX. Crisis y modernización en Grecia (1900-1930). Zaragoza: Prensas Universitarias de Zaragoza.
Φιλίππου, Φ. (1998, 28 de junio de 1998). Έλληνες συγγραφείς: Συνολική αναφορά σε αυτούς που γοήτευσαν και δημιούργησαν μυθικούς ασυνομικούς και ντετέκτιβ [Filipu. Novelistas griegos: expediente de los que gustaron y crearon policías y detectives legendarios]. ΗΚαθημερινή. Επτά Ημέρες: Αστυνομική λογοτεχνία. Αφιέρωμα, 22-25.
Φιλίππου, Φ. (2010). Ο Γιάννης Μαρής, η εποχή του και οι επίγονοι του [Filipu. Yanis Marís, su tiempo y sus discípulos]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 6.
Φιλίππου, Φ. (2018). Ιστορία της ελληνικής αστυνομικής λογοτεχνίας. Ο Γιάννης Μαρής και οι άλλοι [Filipu. Historia de la novela policíaca griega. Yanis Marís y los demás]. Αθήνα: Πατάκη.
Glondys, O. (2017). El giro cultural en la Historia Contemporánea española: nuevas complejidades, aperturas metodológicas y testimonios de la praxis. Studia historica. Historia Contemporánea, 35, 171-204. https://revistas.usal.es/uno/index.php/0213-2087/article/view/17977/18336
Iatrides, J.ohn O. (Ed.) (1981). Greece in the 1940’s: A Nation in Crisis [Grecia en los años 1940: Una nación en crisis]. Hanover-London: University Press of New England.
Jones, H. (1997). “A New Kind of War”. America’s Global Strategy and the Truman Doctrine in Greece [“Una nueva forma de guerra”. La estrategia global estadounidense y la doctrina Truman en Grecia]. NY-Oxford: Oxford University Press.
Kaisidou, V. (2017). Behind Crime and Depravity: Moral Ambiguity and Social Constructions of Evil in Contemporary Greek Detective Fiction [Tras el crimen y la depravación: ambigüedad moral y constructos sociales del mal en la novela criminal griega contemporánea]. Anthropino, 5, 118-128.
Κακούρη, Α. (2010). Πενήντα χρόνια βουτηγμένη στο έγκλημα προσβλέπω στην απογείωσή του! [Kakuri. Cincuenta años llevo metida en el crimen, ¡espero que despegue!]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 9.
Καλφόπουλος, Κ. (Ed.) (2016). 18 κείμενα για τον Γιάννη Μαρή. Ο άνθρωπος, το έργο, η εποχή [Kalfópulos. 18 escritos sobre Yanis Marís. La persona, la obra, la época]. Αθήνα: Πατάκη.
Καλφόπουλος, Κ. (2018, 1 de abril de 2018). Όταν ο Μανκέλ συνάντησε τον Μαρή [Kalfópulos. Cuando Mankel se encontró con Marís]. The Books Journal. https://www.patakis.gr/files/1168991.pdf
Κατσουλάρης, Κ. (2023, 19 de octubre de 2023). Πέτρος Μάρκαρης: Βίος και Πολιτεία #13 [Vídeo]. [Katsularis. Petros Márkaris. Vida y Obra]. YouTube. https://www.youtube.com/watch?v=ced-YGDKo5U
Kerr, Ph. (2018). Greeks Bearing Gifts [Laberinto griego]. London: Quercus Editions.
Koliopoulos, J. S., & Thanos M. V. (2002). Greece: The Modern Sequel. From 1831 to the Present [Grecia: la secuela moderna. De 1831 al presente]. London: C. Hurst & Co.
Κουλετάκη, Ν. (2016). Οι γυναίκες στο έργο του Γιάννη Μαρή [Kuletaki. Las mujeres en la obra de Yanis Marís]. En Κ. Καλφώπουλος (Ed.), 18 κείμενα για τον Γιάννη Μαρή. Ο άνθρωπος, το έργο, η εποχή [Kalfópulos. 18 escritos sobre Yanis Marís. La persona, la obra, la época] (pp. 127-131). Αθήνα: Πατάκη.
Lemaitre, P. (2022). Diccionario apasionado de la novela negra (J. A. Soriano Marco, Trad.). Barcelona: Penguin Random House Grupo Editorial. (Obra original publicada en 2020).
Λεονταρίτης, Γ. Α. (2013). Ο Γιάννης Μαρής και η εποχή του [Leontaritis. Yanis Marís y su tiempo]. Αθήνα: Άγρα.
Λιναρδάτος, Σ. (1977-1986). Από τον Εμφύλιο στην Χούντα [Linardatos. De la guerra civil a la Junta]. Αθήνα: Παπαζήση.
López Jimeno, A. (2013). La Atenas negra del comisario Jaritos. En F. García Romero, et al. (Eds.), Την γλώσσα μου έδωσαν ελληνική. Homenaje a la profesora Penélope Stavrianopulu (pp. 313-326). Logos Verlag.
López Jimeno, A. (2015). Autocrítica de la sociedad griega en la novela negra de Márkaris. Illuminazioni, Rivista di Lingua, Letteratura e Comunicazione, 33, 51-84. https://uvadoc.uva.es/handle/10324/81104
Mamolar Sánchez, I. (2011). Inmigración y novela policíaca: La figura de los Otros en Noticias de la noche de Petros Márkaris. En K. A. Dimadis (Ed.), Identities in the Greek world (from 1204 to the present day), 2 [Identidades en el mundo griego (desde 1204 hasta el presente)] (pp. 343-354). Athens: European Society of Modern Greek Studies. https://addi.ehu.es/bitstream/handle/10810/54174/Mamolar%202011_Inmigraci%C3%B3n%20y%20novela%20policiaca.pdf?sequence=1
Μαρής, Γ. (2021). Έγκλημα στο Κολωνάκι [Marís. Crimen en Colonaki]. Αθήνα: Άγρα. (Obra original publicada en 1953).
Marís, Y. (2011). Crimen en Colonaki (L. Salas, Trad.). Valencia: El Nadir. (Obra original publicada en 1953).
Μάρκαρης, Π. (2010). Καθυστερημένη προκοπή [Márkaris. Bienestar demorado]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 4-5.
Μάρκαρης, Π. (2016). Σημειώσεις πάνω στο φαινόμενο “Γιάννης Μαρής” [Márkaris. Notas sobre el fenómeno “Yanis Marís”]. En Κ. Καλφώπουλος (Ed.), 18 κείμενα για τον Γιάννη Μαρή. Ο άνθρωπος, το έργο, η εποχή [Kalfópulos. 18 escritos sobre Yanis Marís. La persona, la obra, la época] (pp. 49-57). Αθήνα: Πατάκη.
Μάρκαρης, Π. (2020). Νυχτερινό δελτίο [Márkaris. Noticias de la noche]. Αθήνα: Κείμενα. (Obra original publicada en 1995).
Márkaris, P. (2008). Noticias de la noche (E. Marina Samará Spiliotopulu, Trad.). Barcelona: Tusquets. (Obra original publicada en 1995).
Martín Escribà, À., & Sánchez Zapatero, J. (2017). De Plinio a Bevilacqua: breve historia de la novela negra y policíaca española. En É. Guyard (Ed.),L’imaginaire social dans le roman noir espagnol et portugais du XXIᵉ siècle [El imaginario social en la novela negra española y portuguesa del siglo XXI] (pp. 23-40). Binges: Orbis Tertius.
Martín Escribà, À. (2017). Manuel de Pedrolo, Barcelona y Sangre a bajo precio (1954): Escribir novela negra en España durante la dictadura. Tropelías. Revista de Teoría de la Literatura y Literatura Comparada, Núm. extraordinario 2, 244-247. https://papiro.unizar.es/ojs/index.php/tropelias/es/article/view/2225
Μαρτινήδης, Π. (2010). Περί αστυνομικών μυθιστορημάτων [Martinidis. Sobre novela policíaca]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 4.
Mazower, M. (1993). Inside Hitler’s Greece. The Experience of Occupation, 1941-1944 [En la Grecia de Hitler. La experiencia de la ocupación, 1941-1944]. New Haven-London: Yale University Press.
Μιχαηλίδης, Τ. (2016). Οι ένοχοι του Γιάννη Μαρή [Mijailidis. Los culpables de Yanis Marís]. En Κ. Καλφώπουλος (Ed.), 18 κείμενα για τον Γιάννη Μαρή. Ο άνθρωπος, το έργο, η εποχή [Kalfópulos. 18 escritos sobre Yanis Marís. La persona, la obra, la época] (pp. 119-125). Αθήνα: Πατάκη.
Μπέκος, Γ. (2011, 6 de noviembre de 2011). Πέτρος Μάρκαρης: Φοροφδιαφυγή και τιμωρία [Bekos. Petros Márkaris: evasión de impuestos y castigo]. Το Βήμα. https://www.tovima.gr/2011/11/06/books-ideas/petros-markaris-forodiafygi-kai-ti-wria/
Μουσμούτης, Δ. Ν. (2010). Στους δρόμους του Γιάννη Μαρή με ψυχορραγήματα [Musmutis. En las calles de Yanis Marís entre estertores]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 3.
Παναγιωτήδης, Χ. Π. (2024). Η Μικρασιατική Καταστροφή του 1922 και η Κυπριακή Καταστροφή του 1974. Ένα συγκριτικό αφήγημα [Panayotidis. La Catástrofe de Asia Menor en 1922 y la Catástrofe de Chipre en 1974. Una aproximación comparada]. Αθήνα: Παπαζήση.
Παπαχελάς, Α. (1997). Ο Βιασμός της Ελληνικής Δημοκρατίας. Ο Αμερικανικός Παράγων, 1947-1967 [Papajelás. La violación de la democracia griega. El factor estadounidense, 1947-1967]. Αθήνα: Εστία.
Resina, J. R. (1997). El cadáver en la cocina. La novela criminal en la cultura del desencanto. Barcelona: Anthropos.
Rodríguez Milán, R. (2008). Confrontaciones civiles en la Europa mediterránea: Materiales para el estudio de la guerra civil griega. Hispania Nova. Revista de Historia Contemporánea, 8(2).
Rodríguez Milán, R. (2024a). La novela policíaca griega en la Guerra Fría: un retrato inacabado. Acta Iassyensia Comparationis. The Literary Phenomena, 33(1), 185-194. https://www.literaturacomparata.ro/Site_Acta/issues/aic-33/17%20Milan_Layout%201.pdf
Rodríguez Milán, R. (2024b). Representaciones de la autoridad en la novela policíaca de la Guerra Fría: los casos de España y Grecia [Ponencia]. I Congreso de Literatura Criminal Hispánica, Sevilla, España. https://departamento.us.es/litesp/noticias/primer-congreso-internacionalde-literatura-criminal-hispanica
Rodríguez Milán, R. (2025a). La sombra de Salomé: la mujer fatal en Yanis Marís y Manuel de Pedrolo. Acta Iassyensia Comparationis. The Literary Phenomena, 35(1), 95-104. https://www.literaturacomparata.ro/Site_Acta/issues/aic-35/09-Milan.pdf.
Rodríguez Milán, R. (2025b). Destino manifiesto y desastre nacional en la Grecia moderna (notas para una aproximación comparativa con España). En J. R. López García, y D. Filipís (Eds.), Refugio y exilio: miradas históricas y literarias (Grecia, España, Latinoamérica) (pp. 41-53). Sevilla: Renacimiento.
Sánchez Zapatero, J., & Martín Escribà, À. (2011-2012). La novela negra mediterránea: crimen, placer, desencanto y memoria. Pliegos de Yuste: revista de cultura y pensamiento europeos, 13-14, 45-54. http://www.pliegosdeyuste.eu/n1314/p45-54.pdf
Sánchez Zapatero, J., & Martín Escribà, À. (2013). Manuel Sánchez Montalbán y la novela negra del desencanto. CEMVM, 1(1), 46-62. https://journals.uio.no/MVM/issue/view/70/26
Σβορώνος, Ν. Γ. (1999). Ανάλεκτα νεοελληνικής ιστορίας και ιστοριογραφίας [Svoronos. Escritos sobre la historia y la historiografía de la Grecia contemporánea]. Αθήνα: Θεμέλιο.
Σπυροπούλου, Χ. (2010). Το ελληνικό και ξένο αστυνομικά μυθιστόρημα: βίοι παράλληλοι [Spyropulu. La novela policíaca griega y extranjera: vidas paralelas]. Ελευθεροτυπία. Βιβλιοθήκη: Αφιέρωμα στο αστυνομικό μυθιστόρημα, 613, 5.
Veiga, F. (2002). La trampa balcánica. Una crisis europea de fin de siglo. Barcelona: Grijalbo.
Veremis, Th. (1997). The Military in Greek Politics. From Independence to Democracy [El Ejército en la política griega. De la independencia a la democracia]. London: Hurst & Co.
Downloads
Published
How to Cite
Issue
Section
License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
La revista y los textos individuales que en esta se divulgan están protegidos por las leyes de copyright y por los términos y condiciones de la Licencia Creative Commons Atribución-No Comercial-Sin Derivar 4.0 Internacional.













